VI.BE

Werken met een SBK

Een Sociaal Bureau voor Kunstenaars (SBK) is  een organisatie die diensten levert op het vlak van personeelsadministratie in de culturele sector. SBK’s fungeren als tussenpersoon tussen artiest en opdrachtgever en regelen alle papierwerk dat met een opdracht gepaard gaat. Ze treden daarbij op als juridische werkgever, dus als muzikant werk je eigenlijk als werknemer, met alle gevolgen vandien.

17.01.20

Advies

Als je in alle vrijheid wil werken of bijklussen in de culturele sector, dan kan je er ofwel voor kiezen om via een SBK te werken, ofwel als zelfstandige. Wie ervoor kiest om via zo’n SBK te werken, werkt eigenlijk als werknemer, met volledige sociale bescherming. Je kiest dus zelf je opdrachtgevers en onderhandelt zelf je prijs (net als zelfstandigen), maar je geniet van alle voordelen die werknemers hebben. 

Je staat zelf in voor de praktische afspraken met je opdrachtgever (bv. een contract, afspraken over gage …) en de rest wordt door het SBK geregeld. Minimum 24u op voorhand geeft je door voor welke organisator je gaat werken, wanneer en voor welke gage. Het SBK stuurt voor dat afgesproken bedrag een factuur naar de opdrachtgever. Zelfs als die factuur laattijdig wordt betaald, krijg je toch al je loon van het SBK. 

Het factuurbedrag wordt omgezet in een nettoloon, dat is het bedrag dat uiteindelijk op jouw rekening terecht komt. Het SBK zorgt niet alleen voor de papierwinkel – dat is het meest zichtbare aan hun werk – maar zorgt er eigenlijk ook voor dat je voor elke opdracht aangenomen en terug ontslaan wordt. Hoewel je volledig vrij bent om te doen en laten wat je wil, is het SBK op het moment van je opdracht (bv. een optreden) dus jouw werkgever en ben jij hun werknemer.

Als je geen andere job hebt als werknemer en je opdrachten zelf zo flexibel mogelijk wil regelen, kan het een goed idee zijn om (zeker in het begin) via een SBK te werken. Zo ben je er zeker van dat je toch een minimum aan sociale bescherming opbouwt. Ook als je een halftijdse job hebt als werknemer, is het verstandig om met een SBK te werken, alweer voor een bijkomende opbouw van sociale rechten. Heb je een voltijdse job als werknemer, dan kan je nog steeds met een SBK werken, maar de sociale zekerheidsbijdrage die door het SBK wordt betaald (en dus afgehouden van je loon) is eigenlijk overbodig, omdat je al door je hoofdberoep volledige sociale bescherming geniet.

Tenzij je door je opdrachtgever rechtstreeks als artiest in loondienst wordt genomen, is een SBK de enige manier om te ‘sparen’ voor het kunstenaarsstatuut! Om dat statuut te krijgen, moet je namelijk kunnen aantonen dat je in een bepaalde periode voldoende hebt gewerkt in een werkgever-werknemerrelatie. Doe je je prestaties als zelfstandige, dan zullen die dus niet meetellen voor dat aantal gewerkte dagen.

SBK’s worden vaak verweten van te weinig te betalen, maar dit komt omdat ze als juridisch werkgever loonadministratie en verplichte inhoudingen moeten doen. Het grote verschil tussen het afgesproken factuurbedrag en het nettoloon op je rekening gaat grotendeels naar de staat en jouw eigen sociale bescherming:

  • Zij zullen er namelijk voor zorgen dat er bijdragen worden betaald voor de sociale zekerheid, waardoor je rechten opbouwt op o.a. pensioen, werkloosheidsuitkering, etc. 

  • Ook zal het SBK ervoor zorgen dat  je op het moment van je opdracht een arbeidsongevallen- en ziekteverzekering hebt, dat je vakantiegeld krijgt, een eindejaarspremie, … 

  • Verder zal het SBK ook een percentage belastingen (bedrijfsvoorheffing) van je brutoloon afhouden en doorstorten naar de fiscus. 

  • Ten slotte rekenen ze ook een vast percentage op het factuurbedrag als administratiekost.

Ben je nog student? Dan zal het gefactureerde bedrag dichter bij het netto-loon liggen. Dit komt omdat werkgevers minder sociale bijdragen en bedrijfsvoorheffing betalen voor jobstudenten.

De inkomsten die je verdient via een SBK moet je aangeven in je personenbelasting. Rond de periode van de belastingaangifte krijg je van je SBK een fiscale fiche; de bedragen die daarop staan, neem je over op je aangifte. Die inkomsten worden opgeteld bij je eventuele andere inkomsten (bv. uit een hoofdberoep). De som van die bedragen is je belastbaar inkomen voor dat aanslagjaar. 

Aangezien je als werknemer werkt, hoef je je zelf niets aan te trekken van eventuele btw. Het SBK zal zelf wél btw aanrekenen op de factuur die het naar de opdrachtgever stuurt. Aangezien het SBK zelf geen artistieke prestatie levert, moet dat eigenlijk 21% zijn, maar de btw-administratie staat toe dat het SBK dezelfde tarieven hanteert als artiesten, nl. 6%.

Denk je eraan om te werken via een SBK, dan kan je altijd eens op gesprek gaan in een kantoor in jouw buurt. Een lijst van de verschillende SBK’s vind je hier.