VI.BE

,Oorbeek begint altijd weer opnieuw,’’ zei gitarist en banjospeler Arie Altena zaterdagavond bij de opening van het door de groep georganiseerde festival Plot in Occii. Dat is mooi, maar Oorbeek kon deze avond pas beginnen nadat een handvol andere door de band uitgenodigde kunstenaars en muzikanten eerst hun ‘dingetje’ hadden gedaan – inclusief zij-projectjes va de Oorbekers zelf. En dat was even doorbijten.

Want stuk voor stuk ‘kunst’ van het type waarbij de grens tussen ‘fantastisch’ en ‘flauwekul’ flinterdun is. Vooral ‘ironie’ is een techniek waaraan men snel de vingers brandt. Als ironie namelijk niet perfect wordt uitgevoerd is het al snel desastreus.

Nee, dan Oorbeek zelf. Daar kom ik immers voor. Al zo’n twintig jaar ongrijpbaar creatief en een van de meest bijzondere en tegelijk genegeerde bands van Nederland. En misschien houden ze het juist daarom wel zo lang vol. In 2004 speelden ze al op de ‘Night of Noise’ in de toenmalige Haarlemse Grasland Studio en onlangs waren ze in de Vishal nog een van de hoogtepunten van het Boring-Festival.

De Oorbeek muziek is niet zozeer ‘instant compositie’ zoals dat in de improjazz gebeurt, maar weldegelijk een volstrekt vrij en geïmproviseerd zoeken naar de ‘perfecte compositie’. Iedere keer weer opnieuw. Het belangrijkste verschil met de jazz-impro is dat bij Oorbeek bassist Klaas Kuitenbrouwer en drummer Peter Cleutjens letterlijk en figuurlijk dicht bij elkaar blijven. Maarten Hepp, die als stemkunstenaar Jaap Blonk soms naar de kroon probeert te steken en tegelijk alles spelt wat maar rammelt of piept en niet echt bedoeld is om muziek mee te maken, neemtt vaak het initiatief. Tokkelaar Altena en trompettist Serge Onnen – die ook met lichtbeelden speelt alsof het muziek is – hebben een vrije rol. Hoewel iedereen binnen Oorbeek natuurlijk een vrije rol heeft.

Als het binnen de ritmesectie soms even tot een echte ‘groove’ komt, storten de andere zich daar direct op, totdat iemand het weer welletjes vindt en gaat ontregelen. Na pakweg 35 minuten is er een ‘inzakkertje’. Als Hepp daarna gaat miauwen en Altena een mooie banjosolo speelt komt alles weer helemaal goed. In de finale daalt er vanaf het plafond langzaam een luidspreker naar beneden waaruit het door Hepp geproduceerde slotgerinkel als een soort ‘loop’ doorklinkt, totdat de speaker in het bereik van een vuurtje komt dat op het podium is ontstoken en het trillende papier vlam vat. Prachtig einde. En de volgende keer begint Oorbeek gewoon weer opnieuw.

++++++++++

Vr 3 maart 2023, Patronaat, Ha